Gazeteci ve iletişim danışmanı Sinan Dirlik, bedenini tıp öğrencilerinin eğitimi için bağışladı. Ölümünden sonra da insan hayatına katkı sunabileceği düşüncesinin kendisine büyük bir huzur verdiğini söyleyen Dirlik ile konuştuk

13 Kasım 2026 - 07:28

A ⁺ A^- Yazdır

İnsan, var olduğu günden bu yana ölümün elinden kaçamayacağını bilmenin huzursuzluğuyla yaşıyor. Hayatın en keskin gerçeği bir gün nefesimizin sessizliğe karışacak olmasıdır.  Ve çoğu insan için ölüm karanlık bir sondur. Peki ölüm bir başkasının yeniden başlamasına yani ferah bir nefes almasına vesile olabilir mi? Evet olabilir. Organ bağışı sayesinde yüzbinlerce insana yeni bir hayat hediye edebilmek mümkün. Beden bağışı ile de bilime…

Gazeteci ve iletişim danışmanı Sinan Dirlik, kalbimde ve hayatımda çok özel bir yeri olan, en yakın dostlarımdan biri. Şimdi buraya ona dair güzel birkaç şey yazsam, bana “Ne gerek vardı böyle şeyler yazmana?” diyecek kadar huysuz; canımı emanet edebileceğim kadar güvenilir…

Sinan, 10 Şubat 2026'da bedenini Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi Tıp Fakültesi Anatomi Anabilim Dalı Başkanlığına bağışladı. Organ bağışı haftası vesilesiyle,  Sinan’la beden bağışına karar verişini ve izlediği yolları konuştuk.

YAŞAMA VE BİLİME KATKI

İnsanlar genellikle bedenlerini korumak, yaşlanmasını geciktirmek için çabalıyor. Sen bedenini bağışlamayı seçtin. Beden bağışı fikri hayatına bir anda mı girdi, yoksa zaman içinde olgunlaşan bir düşünce miydi?

Çok yaşlandığında birdenbire ortadan kaybolan, izini kaybettiren bir kedim oldu. Başka vakalar da duydum bununla ilgili. O yüzden çok iddialı konuşmak istemem ama genel kabul, insanın öleceğini bilen tek canlı olduğu yönünde. Ne zaman, nerede, nasıl olacağını bilemesem de bir gün öleceğimi biliyorum. Hayatı çok seviyorum ama sonsuz bir yaşam ister miydim, pek emin değilim. Her güzel şeyin “tadında” bitmesi iyi bir şey sanırım. Ha, ama bir gün sonsuz gençlik ve sağlık iksiri bulunursa o zaman bu düşüncemi yeniden gözden geçirebilirim. (Gülüyor)

Yaş aldıkça bedene bakışın değişiyor sanırım. Kendini, bedenindeki değişimi izliyor; izlerken de düşünüyorsun. Gençken belli belirsiz bir korkuyla gözlemlediğin var olma hâli, yavaş yavaş kendi bedenini ele geçiriyor ve bunun aslında göründüğü kadar korkutucu olmadığını deneyimliyorsun. Bir zamanlar ben de gençtim; şimdi yaşlılığa yürüyen bir insanım ve bu yolculuğun nereye varacağını biliyorum.

Herhangi bir inancım olmadığı için ölüm benim açımdan başka bir yolculuğa kapı açmıyor. Öleceğim ve bitecek! Peki, yaşamım boyunca bana hizmet eden bu beden, bu kabuk ne olacak? Sonuçta yokluğa karışıyorsun, öyle ya da böyle… Ben bu yokluğa karışma öncesi süreci biraz uzatmak, işe yarar kılmak istedim.

Organ bağışı fikri bile çoğu insan için ürkütücü gelebiliyor. Tüm bir bedeni tıbbın hizmetine sunmak ise daha da aykırı bulunabilir. Oysa bir organla birkaç insana hayat verebiliyorsunuz. Bu harikulade! Bedeninizi bağışladığınızda da tıp öğrencilerinin eğitimine yıllar boyunca katkıda bulunabiliyorsunuz. Bir beden üzerinde uzun süre çalışıldığını, çok sayıda tıp öğrencisinin o bedenden anatomi öğrendiğini düşündüm. O öğrenciler hekim olacak, insanlara şifa dağıtacaklar. Benim bedenimden öğrendikleri bilgilerle belki binlerce insanın hayatına dokunacaklar. Bu düşünce bana çok iyi hissettirdi ve kararımı netleştirmemdeki en önemli etken oldu.

• Bilgi edinme sürecinde ne gibi araştırmalar yaptın?

Elimizin altında internet var. Önce beden bağışı nedir, nasıl yapılır, nereye yapılır, bağışlanan beden üzerinde hangi işlemler gerçekleştirilir, bir beden ne kadar süreyle kullanılabilir gibi soruların yanıtlarını araştırdım. Bütün bu bilgileri topladım, kafamda evirip çevirdim. İnternetten edindiğim bilgileri yeterli görmedim; karar vermeden önce işi doğrudan bu alanda çalışan akademisyenlerden öğrenmek istedim. Bana en yakın tıp fakültesinin Anatomi Anabilim Dalı Başkanlığıyla bağlantı kurup onlardan da bilgi aldıktan sonra kararımı netleştirdim.

• Ailen ve yakın çevrenle paylaştığında nasıl tepkiler aldın?

82 yaşındaki annem kararımı dikkatle dinledi ve “Çok mantıklı, ben de isterdim böyle bir karar verebilmeyi ama sanırım benim yapabileceğim bir şey değil” dedi. Diğer aile fertlerim ve kararımı öğrenen arkadaşlarımın hepsi “Çok güzel, çok doğru bir karar” diye yorumladılar. Kimseyi cenazemle uğraştırmayacak olmam da hoşlarına gitmiş olabilir tabii…  (Gülüyor)

• Bu kararını anlattığında sana verilen en ilginç veya beklemediğin tepki ne oldu?

Açıkçası bu kadar rasyonel tepkiler alacağımı düşünmemiştim. Beklemediğim ya da ilginç diyebileceğim bir tepki oluşmadı hiç kimsede.

BEDEN BAĞIŞI PROSEDÜRÜ

• Bağış işlemlerini nasıl ilerledi? Nasıl bir prosedürle karşılaştın?

Ben Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi Tıp Fakültesi Anatomi Anabilim Dalı Başkanlığına başvurdum. Bana kararımı beyan ettiğim bir form verdiler. Formda, bilimsel ve eğitsel amaçlı kullanım tamamlandıktan sonra bedenin geriye kalan kısmının nasıl değerlendirileceği ve defin işlemlerinin nasıl yapılacağı konusundaki tercihlerim de soruldu. Tören isteyip istemediğim gibi konular da yer alıyordu. Son derece pratik, işlevsel ve kolaylıkla doldurulabilen bir form hazırlanmıştı.

Bağış işlemi sırasında iki tanık gerekiyordu. Ben annemi ve dayımı tanık gösterdim ki sonradan aile içinde duygusal bir karar değişikliği yaşanmasın.  

• Ne kadar sürdü? Ne kadar zamandır bağışçısın?

Formu doldurmak ve Tıp Fakültesi Anatomi Anabilim Dalı Başkanlığına teslim etmek bir-iki saatlik bir işlemdi. Ama benim bağışta bulunduğum Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi Tıp Fakültesi Anatomi Anabilim Dalı Başkanlığındaki personel tanışmak istedikleri için, benimle aynı sırada bağışta bulunma kararı alan çok tatlı, yaşlı bir çiftin de katılımıyla işlem küçük bir partiye dönüştü. Bir araya gelip çayımızı kahvemizi içtik, şakalaştık; fakülte hocaları ve personeliyle sohbet ederek formlarımızı birlikte imzaladık.

10 Şubat 2026’dan beri bağışçıyım. Söylediklerine göre beden bağışlayanlar çok yaşıyormuş bu arada! (Gülüyor)

• Bu kararı cebe koyduktan sonra, sabah uyanıp kahveni içerken hayata bakışında bir şey değişti mi? Daha hafiflemiş mi hissediyorsun, yoksa dünyaya daha mı sıkı tutunuyorsun?

Evet. Ben gittikten sonra bile yaklaşık on yıl boyunca (uygun koşullarda 10 yıla kadar değerlendirilebiliyormuş dokular) gencecik tıp öğrencileri bedenime bakacaklar, inceleyecekler, bedenim aracılığıyla pek çok bilgi edinecekler. Sonra da bana dokunan eller binlerce insana dokunarak şifa dağıtacak. Sanırım hayatım boyunca bu düşünce kadar kendimi iyi hissettiren çok az şey olmuştur.

• Sürecin sorunsuz ilerlemesi için ailene özel bir vasiyette veya ricada bulundun mu?

Aileler ölüm anında duygusal kararlar alabilirler. Ben bedenimle ilgili kararı hayattayken, kendi özgür irademle verdim ve bunu resmî olarak kayıt altına aldırdım. Aileme de açıkça bildirdim. Onların kararıma saygı göstereceklerinden kuşkum yok. Bence bu tür kararların önceden alınması ve aileyle paylaşılması önemli. Çünkü ölüm anında kimsenin böyle bir kararı ilk kez duymak zorunda kalmasını istemem.

• İnsanlar genellikle sevdiklerinin mezarını ziyaret etmeye, bir “adres” arzu etmeye alışkındır. Bu kararın senin arkanda bırakacaklarınla ilişkini nasıl şekillendireceğini düşündün mü?

O adres kalbimiz. Ben hiç mezar ziyaret etmem. Ama istisnasız her gece uyumadan önce yitirdiğim tüm sevdiklerimi hatırlar, bazen onlarla konuşurum. Onlar da öyle yapsınlar, eğer hatırlamak isterlerse.

“TOPLUMSAL DAYANIŞMA BİÇİMİ”

• Türkiye’de kadavra bağışı çok yetersiz ve tıp fakülteleri bu konuda zorlanıyor. Sence bu yetersizliğin en büyük sebebi ne?

Muhtemelen en önemli neden bilgi eksikliği. İnsanlar organ bağışını bile yeterince tanımıyor. Kadavra bağışı ise çok daha az bilinen bir konu. Oysa beden bağışı, geleceğin hekimlerinin eğitimine doğrudan katkı sağlayan çok değerli bir toplumsal dayanışma biçimi. Bence önce bu konudaki bilgi eksikliğini gidermemiz, insanların beden bağışının ne anlama geldiğini ve nasıl yapıldığını öğrenmesini sağlamamız gerekiyor.

Organ bağışıyla beden bağışı aynı şey değil; ancak ikisi de insan hayatına ve bilime katkı sunmanın yolları. Bu konuda doğru ve anlaşılır bilgiye erişimin yaygınlaşması önemli.

• Bu kararı almak isteyip de çevre baskısı ya da korkuları yüzünden çekinen kişilere ne söylemek istersin?

Hiçbir şey. Çünkü bu çok kişisel bir karar. Kimseyi bedenini bağışlamaya ikna etmeye çalışmam. Herkes kendi bedeni, ölümü ve inançları konusunda özgürce karar vermeli. Ben yalnızca kendi düşüncemi söyleyebilirim: Zaten toprağa karışıp yok olacaksam, bedenimi daha işe yarar kılabilirim.

• Gelecekte bedenin üzerinden anatomi öğrenecek tıp öğrencilerine ne demek istersin?

İnsanlara şifa dağıtmayı ve bu uğurda ter dökmeyi seçtikleri için onları kutluyor, yolculuklarına eşlik edeceğim için gurur duyuyorum.