Kadıköy Belediyesi, 8 Mart Dünya Kadınlar Günü kapsamında kadın hakları mücadelesine dikkat çekmek ve toplumsal farkındalığı artırmak amacıyla mart ayına yayılan kapsamlı bir etkinlik programı hazırladı. Film gösterimlerinden söyleşilere, atölyelerden spor etkinliklerine, tiyatro oyunlarından sergilere uzanan programın ilk etkinliği, Filmmor iş birliğiyle düzenlenen Kadıköy Kadın Film Günleri oldu.
Kadıköy Kadın Film Günleri, 1 Mart Pazar günü Caddebostan Kültür Merkezi’nde (CKM) “Kim Mihri” filminin gösterimi ve ardından gerçekleştirilen söyleşiyle başladı. 1886 yılında Kadıköy’de doğan ve Türkiye’de çağdaş resim çalışmalarını başlatan ilk kadın ressam Mihri Müşfik’in yaşam öyküsünü anlatan film, izleyicilerden yoğun ilgi gördü. Gösterimin ardından Hülya Uğur Tanrıöver’in moderatörlüğünde düzenlenen söyleşiye yönetmen Berna Gençalp, oyuncu Feride Çetin ve yapımcı Yonca Ertürk katıldı.
“KADININ HİKAYESİNİ YAZMA ZAMANI GELDİ”
Hülya Uğur Tanrıöver, sözlerine Filmmor ile birlikte Kadıköy Kadın Film Günleri’ni organize eden Kadıköy Belediyesi’ne teşekkür ederek başladı. Tanrıöver, “Filmmor’un temel amacı, kadınların daha çok sinema yapması, sinemada buluşması ve sinema üzerine fikir üretmesi. Ne kadar çok kadın bu sürece katılırsa biz de o kadar mutlu oluyoruz.” dedi. Filmde öne çıkan ‘Mihri neden unutuldu?’ sorusuna da değinen Tanrıöver, verilen yanıtın hikâyenin temelini oluşturduğunu belirterek, “Arkadaşımız bu soruya ‘Unutulan son kadın olmayacak ve bizim bulup çıkardığımız son kadın da olmayacak’ diye cevap veriyor. Belki de meselenin özü bu; kadın tarih yazımı.” ifadelerini kullandı. Tarihin büyük ölçüde erkekler tarafından yazıldığına dikkat çeken Tanrıöver, “Bugün de tarih çoğunlukla erkekler tarafından yazılıyor. Yazılan tarih savaşların ve kanlı mücadelelerin hikâyesi oluyor; bu anlatının içinde kadına yer yok. İngilizce’de ‘history’ kelimesi ‘his story’, yani erkeğin hikâyesi olarak yorumlanır. Artık ‘her story’, yani kadının hikâyesini yazma zamanı geldi. ‘Kim Mihri’ de bunu çok etkileyici bir biçimde anlatıyor.” diye konuştu.
BİRÇOK KİŞİNİN MİHRİ’DEN HABERİ YOKTU
Yönetmen Berna Gençalp, Mihri Müşfik’ten ilk kez 2013 başında Burcu Pervanoğlu’nun verdiği bir sanat tarihi dersinde haberdar olduğunu belirterek, “Adını duyar duymaz bunun bir film hikâyesi olduğunu düşündüm. 2022’de film tamamlandı. Güzel bir festival yolculuğu geçirdi ve şimdi de özel gösterimlerle izleyiciyle buluşmaya devam ediyor.” dedi. Film ekibini oluştururken bilinçli tercihler yaptıklarını ifade eden Gençalp, “Ekibi kurarken öncelikle o alanda çalışan uzman bir kadın var mı diye baktık. Özellikle film ekibinde kadınların yer almasını istedik. Ancak bu, yalnızca kadınlardan oluşan bir ekip değil; kadınlar ve erkekler birlikte çalıştı. Yapımcılarımızdan biri, animasyon yönetmenimiz ve kurgucumuz erkek. Kamera önünde ise çoğunlukla kadınlarla konuştum; çünkü Mihri üzerine özel araştırma yapan ve bu konuda uzmanlaşanların büyük kısmı kadınlardı. Hatta birçok kişinin Mihri’den haberi bile yoktu. Filmin ‘Kim Mihri?’ sorusuyla başlamasının nedeni de tam olarak bu.” ifadelerini kullandı.

EN İYİ BELGESEL FİLM ÖDÜLÜ
Film yapım sürecine ilişkin değerlendirmelerde bulunan yapımcı Yonca Ertürk, belgesel üretmenin Türkiye’de hem zaman hem de finansman açısından zorlu bir süreç olduğunu belirtti. Ertürk, “Belgesel yapmak Türkiye’de gerçekten zor; hem maddi kaynak bulmanız hem de doğru zamanı beklemeniz gerekiyor. Bu nedenle süreç uzadı. Bir yıl sergiyi bekledik, animasyonlar uzun sürdü, pandemi araya girdi, müzik çalışmaları zaman aldı.” dedi. Projenin 2022 yılında Antalya Film Forum’dan destek aldığını ifade eden Ertürk, “İlk gösterimimizi orada yaptık ve En İyi Belgesel Film Ödülü’nü kazandık. Bu bizim için çok kıymetliydi.” diye konuştu. Filmin vizyona girmediğini ancak özel gösterimlerle geniş bir izleyici kitlesine ulaştıklarını vurgulayan Ertürk, “Sinemalara çıkamadık ama özel gösterimlerle çok daha fazla insana ulaştık. Kim çağırırsa gidiyoruz; yeter ki film izlensin.” ifadelerini kullandı.
“FİLMİN YOLCULUĞU BENİM DE YOLCULUĞUM OLDU”
Film ekibinde Mihri’yi animasyon sahnelerinde canlandıran oyuncu Feride Çetin, projeyi ilk duyduğunda büyük bir heyecan yaşadığını belirtti. Çetin, “Mihri Hanım, ilk gençliğimden beri idealize ettiğim bir karakterdi. Onu Selim İleri’nin kitabından tanımış, Kadın Eserleri Kütüphanesi’nde hakkında araştırma yapmıştım. Bu harika ekibin beni de projeye dahil etmesi hayatımda özel bir yere sahip.” dedi. Filmin kendi kişisel yolculuğuyla da örtüştüğünü ifade eden Çetin, “Filmi çektiğimizde henüz anne değildim. Filmin yolculuğu benim de yolculuğum oldu.” diye konuştu. ‘Kim Mihr’yi yaklaşık 20 kez izlediğini söyleyen Çetin, “Ne zaman karanlığa düşsem bu filmi açıyorum. Mihri bana her zaman ‘yeniden başlayabilirsin, dünyanın her yerinde ayakta kalabilirsin’ duygusunu veriyor. Kariyerimde afişini astığım tek çalışma bu film oldu; taşındığım her eve afişi benimle geliyor. Çünkü bu, en gurur duyduğum iş.” ifadelerini kullandı.